ابن خلدون ( مترجم : آيتى )
388
تاريخ ابن خلدون ( فارسي )
و خراب كرد . سپس از عرقه به طرابلس رفت و بر هر جا گذشت ويران نمود . تا فرنگان تسليم رأى او شدند و هر چه برده بودند باز پس دادند و بار ديگر خواستار تجديد معاهده شدند ولى نور الدين پس از آنكه مردانشان را كشت و اموالشان را به غنيمت گرفت اين خواست به اجابت رسانيد . در همين سال 567 نور الدين براى رساندن نامهها از كبوتر نامه بر استفاده كرد . اين پرنده از بلاد دور دست به آشيانهء خويش بازمىگشت . اين امر بدان سبب بود كه قلمرو فرمانش وسعت گرفته بود و نياز بدان بود كه اخبار به سرعت برسد تا او به انجام آنها قيام كند . نور الدين كسانى را براى نگهدارى و بستن نامهها به بالها كبوتران به خدمت گرفت و بر ايشان راتبه و مواجب معين نمود . آنگاه فرنگان به حوران از اعمال دمشق حمله آوردند . در اين هنگام نور الدين در كسوه بود . چون بشنيد عزم نبرد كرد . فرنگان چون خبر يافتند به سواد از اعمال دمشق رفتند . مسلمانان از پى ايشان رفتند و جمع كثيرى را كشتند . نور الدين در عشترا فرود آمد و از آنجا لشكرى به اعمال طبريه فرستاد و آنجا را زير پى سپرد . فرنگان به مدافعه رفتند . مسلمانان با غنايم بسيار از آنجا بازگشتند . فرنگان به تعقيب ايشان پرداختند تا از نهر گذشتند . فرنگان مىخواستند اموالى را كه مسلمانان به غنيمت گرفتهاند از آنان بستانند . پس ميان دو گروه نبردى درگرفت و غنايم از دستبرد فرنگان دور افتاد . از اين رو نوميد بازگشتند . خداى تعالى مسلمانان را بر كافران پيروز گردانيد . بمنه و كرمه . نبرد قليج بن ليون ارمنى با روميان قليج بن ليون صاحب دروب حلب و در اطاعت نور الدين محمود زنگى بود . نور الدين او را به خدمت گرفت و از بلاد شام او را اقطاع داد . قليج همواره در جنگهاى نور الدين با فرنگان ملازم او بود و اين فرنگان همكيشان او بودند . قليج پسر ليون ارمنى نيز به يارى نور الدين بر دشمنان خود فايق آمده بود . شهرهاى ادنه و مصيصه و طرسوس كه در همسايگى او بودند در تصرف پادشاه قسطنطينيه قرار داشتند ولى قليج پسر ليون آن شهرها را در تصرف خود آورد . پادشاه قسطنطينيه در اواسط سال 568 لشكرى عظيم ، به سردارى يكى از امراى بزرگ به جنگ او فرستاد . پسر ليون بسيج نبرد كرد و از نور الدين نيز يارى خواست . نور الدين سپاهى به ياريش فرستاد در اين نبرد لشكر روم منهزم شد . پسر ليون غنايم و اسيرانى رومى را نزد نور الدين فرستاد . اين پيروزى سبب نيرومندى و شوكت پسر ليون شد و روميان از تصرف آن بلاد مأيوس گرديدند . و اللّه تعالى اعلم .